PM2.5 dan PM10: apa bezanya, dan mana yang lebih membimbangkan
Dikemaskini 1 minit bacaan
PM bermaksud particulate matter, iaitu zarah terampai di udara. Nombor selepasnya ialah garis pusat maksimum dalam mikrometer. PM10 bermaksud zarah 10 mikrometer atau lebih kecil; PM2.5 bermaksud 2.5 mikrometer atau lebih kecil.
Untuk perbandingan, rambut manusia lebarnya kira-kira 70 mikrometer. PM2.5 kira-kira 30 kali lebih halus daripada itu.
Kenapa saiz menentukan bahaya
Zarah yang lebih besar kebanyakannya tersekat di hidung dan tekak. PM2.5 cukup halus untuk masuk jauh ke dalam paru-paru, sampai ke alveoli, dan sebahagiannya boleh melintas masuk ke dalam aliran darah.
Itulah sebabnya PM2.5 dikaitkan dengan kesan yang lebih serius: bukan sekadar batuk dan sesak nafas, tetapi juga kesan jantung dan saluran darah apabila pendedahan berpanjangan.
Yang mana satu memandu bacaan anda
Semasa jerebu, hampir selalu PM2.5. Asap pembakaran biojisim menghasilkan zarah yang sangat halus. Debu jalan, tapak pembinaan dan tanah kering lebih cenderung menaikkan PM10.
Di SemakAPI, pencemar utama ditunjukkan pada setiap kad bandar, jadi anda boleh lihat yang mana satu menentukan nombor pada jam itu.
Daripada kepekatan kepada indeks
Kepekatan diukur dalam mikrogram per meter padu (µg/m³). Jabatan Alam Sekitar menukarkannya kepada sub-indeks menggunakan jadual titik potong rasmi, dan API ialah sub-indeks yang paling tinggi.
| PM2.5 (purata 24 jam) | Sub-indeks |
|---|---|
| 0 – 12.0 µg/m³ | 0 – 50 |
| 12.1 – 50.4 µg/m³ | 51 – 100 |
| 50.5 – 55.4 µg/m³ | 101 – 150 |
| 55.5 – 150.4 µg/m³ | 151 – 200 |
| 150.5 – 250.4 µg/m³ | 201 – 300 |
Perhatikan purata 24 jam. Indeks PM2.5 dan PM10 ditakrifkan pada purata 24 jam, bukan bacaan seketika. Sebab itu API tidak melonjak serta-merta apabila asap tiba, dan tidak jatuh serta-merta apabila ia berlalu.
Jabatan Alam Sekitar tidak menerbitkan kepekatan, hanya indeks. Nilai µg/m³ yang ditunjukkan di laman ini dikira semula daripada indeks rasmi menggunakan jadual yang sama, untuk pencemar utama sahaja.